Als mijn vrouw niet thuis is, kijk ik tijdens het eten weleens een youtubevideo. Het algoritme kent mij al twintig jaar, dat heeft toch ook iets gezelligs. De video die ik laatst kreeg opgediend, heette ‘Zo kunnen we weer samenleven met de natuur’.
‘Stel dat de mens in een harmonische relatie met de natuur leeft’, aldus de voice-over. Voor die situatie heeft de filosoof Glenn Albrecht het woord ‘symbioceen’ bedacht, als tegenhanger van ‘antropoceen’. In het tijdperk van het antropoceen (nu) heeft de mens een negatieve invloed op het klimaat en de planeet, in het symbioceen werken mens en natuur samen. Van symbiose is sprake wanneer ‘twee ongelijksoortige organismen leven op of in elkaar tot wederzijds voordeel’, aldus Van Dale.
Mijn woord-van-de-weekalarm rinkelde. En Albrecht bleek nog meer neologismen bedacht te hebben. De man heeft een boek geschreven, Aarde-emoties, waarin hij ‘een nieuwe taal voor een nieuwe wereld’ introduceert. Aarde-emoties zijn ‘emotionele reacties die we hebben op de schaal en het tempo van ecologische veranderingen en op de dramatische effecten ervan in onze leefwereld’. Het ‘ecomentaal uitputtingssyndroom’ bijvoorbeeld: geestelijk volledig uit balans raken door verslechterende milieuomstandigheden. Of ‘eutierria’, afgeleid van euforia, dat staat voor een ‘weldadig gevoel van eenheid met de aarde en haar levenskrachten’.
Mogelijk wist u dit al, en verkeert u al in eutierria. De video komt uit 2022, Albrechts boek uit 2019, de vertaling uit 2024. Toch lijkt het me niet schadelijk om het nog eens onder de aandacht te brengen: weg met het antropoceen, op naar het symbioceen.
Geschreven voor de Volkskrant